OKI 2027 — aktywa kwalifikowane, limit 100 000 zł i danina 0,85%

Ustawa o osobistych kontach inwestycyjnych została uchwalona przez Sejm 3 lipca 2026 r. i podpisana przez Prezydenta w sierpniu 2026 r. OKI zacznie działać 1 stycznia 2027. Instytucje finansowe dopiero budują ofertę i nie wiadomo jeszcze, które z nich udostępnią takie konta. OKI nie ma progu wieku ani minimalnego okresu oszczędzania, a zyski z aktywów kwalifikowanych i niekwalifikowanych są zwolnione z 19% podatku Belki.

Parametry konta

Co można trzymać na OKI, a czego nie

Aktywa kwalifikowane

Obejmują je wspólny limit 100 000 zł, zwolnienie z podatku Belki oraz brak daniny w ramach limitu.

• akcje spółek, których kapitał zakładowy jest wyrażony w złotych — z GPW i NewConnect,
• obligacje wyemitowane w złotych — skarbowe hurtowe oraz korporacyjne, na przykład notowane na Catalyst,
• listy zastawne,
• fundusze i ETF-y lokujące co najmniej 70% aktywów w instrumenty kwalifikowane.

Aktywa niekwalifikowane

Wolno je trzymać na OKI, ale nie obejmuje ich limit 100 000 zł. Danina 0,85% jest naliczana od całej ich wartości, od pierwszej złotówki. Podatku Belki nie ma — ani od nich, ani od aktywów kwalifikowanych.

• akcje zagraniczne,
• ETF-y zagraniczne, typowo z Irlandii lub Luksemburga,
• polskie fundusze i ETF-y poniżej progu 70%,
• obligacje zagraniczne,
• środki pieniężne w walutach obcych.

Czego na OKI trzymać nie wolno

• kryptowalut,
• instrumentów pochodnych — kontraktów terminowych, opcji i CFD,
• pozycji z dźwignią finansową.

Te instrumenty trzyma się na zwykłym rachunku, gdzie obowiązuje podatek Belki 19% od zysku.

Skąd bierze się 0,85%

Danina to 19% stopy referencyjnej NBP z 31 października roku poprzedniego. Dla 2027 roku ustalono ten wskaźnik na 0,85%. Gdy stopy NBP spadną, spadnie też danina — i odwrotnie.

Płacona jest za każdy rok. Naliczana jest od średniorocznych wartości — nie od stanu na jeden dzień: aktywów kwalifikowanych ponad limitem oraz od całych aktywów niekwalifikowanych.

Ile kosztuje danina w porównaniu z podatkiem Belki

Dla kapitału wpłaconego jednorazowo stosunek sumy daniny do zysku brutto sprowadza się do wyrażenia: efektywne obciążenie zysku = 0,85% × (1 + r) / r, gdzie r to roczna stopa zwrotu. Nie zależy ani od kwoty, ani od liczby lat. Zrównanie z podatkiem Belki wypada przy r = 4,68%.

Danina jest obciążeniem regresywnym względem wyniku. Im gorzej inwestujesz, tym dotkliwiej boli — przy 1% rocznie zabiera około 86% zysku, przy 10% tylko około 9%. Podatek Belki zawsze zabiera ten sam ułamek zysku.

Wzór i próg 4,68% dotyczą wpłaty jednorazowej. Przy wpłatach systematycznych próg jest zawsze wyższy i zależy od harmonogramu — dla pięciu lat wpłat i pięcioletniego horyzontu sięga blisko 6,9%. Twój własny próg policzy kalkulator w module OKI.

Punktem odniesienia jest fundusz akumulujący na zwykłym rachunku, gdzie podatek Belki płaci się dopiero przy sprzedaży. Gdyby alternatywą był instrument wypłacający dywidendy lub odsetki co roku, podatek Belki obciążałby wynik na bieżąco i OKI wypadałoby korzystniej.

Próg opłacalności

Dla kapitału wpłaconego jednorazowo i w całości leżącego ponad limitem próg opłacalności wynosi 4,68%. Poniżej tego progu zwolnienie z Belki nie pokrywa daniny. Kalkulator wyznacza próg jako najmniejszą stopę, przy której zaoszczędzony podatek Belki równa się zapłaconej daninie.

Przy wpłacie jednorazowej próg praktycznie nie zależy od długości oszczędzania ani od wielkości kapitału. Przy wpłatach systematycznych jest wyższy i zależy od harmonogramu, ponieważ część wpłat pracuje krócej. Własny próg dla wybranych założeń policzy kalkulator w module OKI.

Na co uważać

• Limit 100 000 zł dotyczy wartości aktywów kwalifikowanych, a nie sumy wpłat — wzrost wyceny również przybliża konto do progu. Aktywa niekwalifikowane nie korzystają z limitu.
• Danina obowiązuje niezależnie od wyniku na rachunku i jest płatna co roku: np. przy spadku wartości aktywów o 25% także musimy ją zapłacić. Wtedy powiększy naszą stratę o 0,2–0,5 punktu procentowego.
• OKI nie daje odliczenia od PIT. Mylenie go z IKE i IKZE prowadzi do oczekiwania korzyści, której na tym koncie nie ma — opisuje to porównanie w kroku Ulgi i dopłaty.